Lepsza świeczka to wciąż świeczka

Optymalizacja jest środkiem. Celem jest dostrzec moment, w którym rynek zmienia zasady, zanim wymusi zmianę.

Żarówka nie powstała przez ciągłe doskonalenie świeczki. To zdanie, przypisywane zwykle Orenowi Harariemu, opisuje mechanizm, który działa w każdej branży: firmy doskonalą proces, który znają, aż rynek zmieni zasady gry.

Dyrektor operacyjny dba o to, żeby świeczka była wytwarzana coraz lepiej: taniej, szybciej, w powtarzalnej jakości. To ważna praca i firma bez niej nie przetrwa. Pytanie zarządu brzmi jednak inaczej: jaki efekt daje świeczka? Odpowiedź: światło. A jak dawać światło w nowy sposób, zanim zrobi to konkurencja?

W rozmowach z zarządami widzimy dobrze ułożoną produkcję świeczek. Procesy są opisane, jakość mierzona, koszty pod kontrolą. Brakuje miejsca, w którym ktoś regularnie zadaje pytanie o światło. Strategia sprzed dwóch lat zakładała, że świeczki będą sprzedawać się nadal; rynek w tym czasie zbudował sieć energetyczną.

Z rynku: firmy usługowe rozliczane za godziny latami doskonaliły wycenę i raportowanie czasu. W ciągu dwóch lat klienci zaczęli kupować efekt zamiast godzin, a narzędzia skróciły czas wykonania. Firmy, które mierzyły tylko efektywność godziny, zobaczyły spadek marży dopiero w wynikach. Firmy, które pytały o światło, zmieniły model rozliczeń wcześniej. [obserwacja rynkowa do potwierdzenia]

Dlatego w metodzie krok „Kierunek” zaczyna się od pytania, na czym firma będzie zarabiać za rok, dwa i pięć lat, a dopiero potem przechodzi do pytania, jak taniej wytwarzać to, co wytwarza dziś. Optymalizacja jest środkiem. Celem jest decyzja o kierunku podjęta wtedy, gdy firma ma jeszcze wybór.